ASİT VE BAZLARIN ETKİLEŞEREK TUZ OLUŞTURMASININ GÖZLENMESİ

DENEYİN AMACI:  Asit ve baz reaksiyonlarından tuzun oluşumunu görmek.

HAZIRLIK SORULARI.

1-Nötralleşme reaksiyonu nedir? Araştırınız. Örnekler veriniz.

2-Tuzları ayırmada hangi yöntemlerin kullanıldığını araştırınız.

KULLANILAN ARAÇ GEREÇLER:

1-büret

4-statif çubuk

7-metil oranj

2-erlenmayer

5-seyreltik hcı çözeltisi

8-bağlama parçası

3-döküm ayak

6-sodyum hidroksit (naoh)

9-bunzen kıskacı       

DENEY DÜZENEĞİ:

DENEYİN YAPILIŞI:

1- Büretin musluğunu kapatarak  asit çözeltisi ile doldurunuz. Statif çubuğa   bağlama parçası yardımıyla bunzen kıskacını  bağlayınız. Yukarıdaki deney şekil düzeneğini oluşturunuz.

2-Erlenmayere 10 ml baz çözeltisinden koyunuz.

3-Baz çözeltisine birkaç damla metil oranj boya maddesinden koyunuz.

4-Baz çözeltisi sarı renkli olduğunda , büretin musluğunu açarak damlalar halinde asit çözeltisi akıtılırken erlenmayeri çalkalayınız.

5-Erlenmayer içindeki çözelti portakal rengine dönüştüğünde büretin musluğunu kapatınız.

6-Oluşturduğunuz tuz çözeltisini ısıtarak sonuçlarını gözlemleyiniz.

***Not: Asit ve baz reaksiyonlarında asit çözeltileri üzerine baz çözeltisi  dökülmemelidir. Baz çözeltisi üzerine, asit çözeltisi damla damla dökülmelidir. Reaksiyon çok şiddetli olduğu için bu kurala uyulması sağlığınız açısından önemlidir.

DENEYİN SONUÇLARI:

Asit ve bazların etkileşmesinden oluşan yeni madde tuzdur. Metil oranj boya maddesinin portakal rengini alması, oluşan  maddenin tuz olduğunu gösterir.Deneyde elde ettiğiniz sıvıyı buharlaştırdığınızda Sodyum klorür –NaCI ( yemek tuzu ) elde edersiniz.                                                                       

                                   NaOH                 +           HCI                         ®          NaCI                     +  H2O

                   Baz (sodyum hidroksit)    +  Asit (Hidroklorik asit)  ®   Tuz (Sodyum klorür)   +  Su

TEORİK BİLGİ:

Asit ve bazların genel özelliklerinden daha önce bahsedilmişti. Bu özelliklerden biride asit ve baz etkileşmesi sonucu tuzun oluşmasıydı.    Asit  +  Baz  ® Tuz  +  Su

Tuz, bir bileşik sınıfının adıdır.  Esasen  artı metal iyonlarının, asitlerin eksi iyonları ile oluşturduğu her iyonik madde tuzdur.Asit ve bazların ayıracı olan  mavi ve kırmızı turnusol kağıtları ve fenol ftalein çözeltisi tuzlara etki etmezler.

            Tuzları ayırt etmek için metil oranj boya maddesi kullanılır.  Metil oranj boya maddesi, asitlerle temas ettiğinde kırmızı rengi, bazlarda sarı rengi, nötral ortamlarda veya tuzlarda ise portakal rengi verir.Tuzlar suda çözündüklerinde iyonlarına ayrılır.

NaCI ( suda ) ® Na+  +  CI­­-

CuCI2  ( Bakır klorür ), Na2CO3( Sodyum karbonat ), CuSO4 ( Bakır sülfat ) gibi maddeleri tuzlara örnek olarak verebiliriz.