FARKLI YÜZEYLERDE SÜRTÜNME KUVVETİNİN İNCELENMESİDENEYİN AMACI: Sürtünme kuvveti büyüklüğünün, hangi faktörlere bağlı olduğunu deneylerle kavramak.
TEORİK BİLGİ: Belli bir yüzey üzerinde hareket eden cisme, hareketiyle zıt yönde etki eden kuvvete “sürtünme kuvveti” denir. Sürtünme kuvveti Fs ile sembolize edilir. Sürtünme kuvveti cisim ile yüzey arasında oluşur. FS = k.N = k.m.g F FS FNET = F - FS G= N = mg FS =Sürtünme kuvveti k = Yüzeyin sürtünme katsayısı m = kütle g = yerçekimi ivmesi
Sürtünme kanunları: Sürtünme kuvveti; 1-Sürtünen yüzeylerin cinsine bağlıdır. 2-Sürtünen yüzeylerin alanına, büyüklüğüne bağlı değildir. 3-Daima hareket yönüne zıt yöndedir. 4-Cismin kütlesine, yerçekimine ve eğim açısına bağlıdır. 5-Hareket eden cismin hızına bağlı değildir ve hareket bitinceye kadar devam eder. HAZIRLIK SORUSU: 1-Bir takozu halı üzerinde mi yoksa kaygan bir zemin üzerinde mi kolay hareket ettirebiliriz? Hangi durumda daha büyük kuvvet gerekir? Nedenlerini tartışınız. DENEY DÜZENEĞİ:
DENEYİN YAPILIŞI: 1-Dinamometreyi ;şekildeki gibi kullanacağınızdan dolayı ,yatay konumda sıfır ayarını yapınız. 2-İp yardımıyla dinamometreyi tahta takoza bağlayınız. 3-Şekilde görüldüğü gibi sırayla önce tahta zemin, sonra mermer zemin ve cam zemin üzerinde çekerek, dinamometrede okunan değerleri karşılaştırınız. DENEYİN SONUCU: Dinamometredeki değerleri karşılaştırdığınızda, cam üzerindeki çekme kuvvetinin en az olduğu görülür. O halde pürüzlü yüzeylerde sürtünme kuvveti, düz ve cilalı yüzeylerden daha büyüktür. |